Uw Naam worde geheiligd
Uw naam worde geheiligd1
zie ook algemene inleiding op het onze Vader
1: Lectio - wat staat er wel en niet?
Uw naam worde geheiligd (Mat 6: 9c - NBG51)
Mozes en de profeten wisten het al: God is een God van mensen. Op ons heil bedacht. Daar heeft Hij zijn eer in gesteld. Wanneer het toch niet goed ging met vrede en gerechtigheid in het land, zagen zij de oorzaak in de toewijding van mensen aan Gods zaak. Die bleef ver onder de maat. Afgoderij, verdrukking, geweld, armoede en gebrek gaan niet samen met de God van Abram, Izaäk en Jacob.
In de geschiedenis van het 'christelijke' Europa ging het al niet beter. Meer dan eens klonk de leus van de kruisvaarders 'Deus vult' (Lat : God wil het) en stond er 'God met ons' op de rand van ons geld, op de riemen van Duitse soldaten. Door onrecht en geweld, armoede en honger, schijnheiligheid en wetticisme, ziekte en natuurrampen verstomt de lofzang op God. Soms vervloeken mensen vervloeken hun leven in Gods naam.
Ezechiël, de profeet die de deportatie van de bevolking in Juda en Jeruzalem naar Babel meemaakte, zegt het hardop: wij mensen verprutsen het keer op keer. We zijn niet in staat het heil te realiseren, de hemel op aarde te brengen. Hij profeteert dan dat God dat helemaal zelf zal doen. Hij zelf zal zijn naam zal groot maken door Israël uit de ballingschap weer terug te laten keren naar het land van belofte (Ez 36). Het worden van 'uw naam worde geheiligd' is dan ook een passivum divinum: zonder dat Hij genoemd wordt, is God als de handelende partij bedoeld.
In Jezus hééft God eens en voorgoed laten zien dat Hij uit is op het geluk voor mensen. Hij wil niets liever dan alle gebrokenheid heel maken. Het heil dat Hij wil geven betreft alle aspecten van ons mens-zijn: onze lichamelijke nood (honger, armoede, ziekte), onze sociale problemen (er niet bij horen, bv Zacheüs), onze psychisch-religieuze-existentiële vervreemding (zonde, dood, zinloosheid). Vol van Gods liefde ging Jezus op alles in, ging er aan onder door en kwam het te boven. Wie kan er in alle ernst nog aan twijfelen of God wel het goede wil? Wat kunnen wij anders dan dankbaar de redding aanvaarden die God ons door Jezus biedt, hij is onze Verlosser.
Maar met dat we zo bidden, kunnen we ons niet meer laten leiden door hebzucht en eigenbelang, door wraakgevoelens of onverschilligheid enz. Nu kan het niet anders dan dat we opstaan als nieuwe mensen en 'meedoen met God' in de heiliging van zijn naam. Wij gebruiken zijn naam niet langer voor onze eigen zaakjes, maar we nemen een Voorbeeld aan Jezus en zetten ons zo goed mogelijk er voor in dat mensen tot hun recht komen. Voor de humaniteit. Voor Gods nieuwe wereld. Zo gooien we zijn naam niet langer te grabbel, maar houden wij die hoog. In de hoop dat anderen de goede werken zien en niet ons, maar onze Vader in de hemelen eer loven en danken (Mat 5: 13 - 16). Gods naam weer een bron van vreugde en hoop.
2: Meditatio – overwegingen
Hoe doe ik dat, Gods naam heiligen? Dat staat hierboven al. Maar hier vul ik aan met het derde gebod: zijn naam niet ijdel gebruiken. In mijn geval houdt dat in, dat ik liever geen grote woorden in de mond neem over Gods plan (bedoeling of wil) met de wereld en over zijn leiding van mijn leven. Dat zijn verborgen dingen, waar ik geen inzicht in heb.
Ik begrijp wel dat dat dingen zijn om te geloven; niet om met zekerheid, objectief te weten (zoals je bv kunt weten dat de aarde rond is). Maar om iets te kunnen geloven, moet het op een of andere manier wel enigszins voorstelbaar en geloofwaardig zijn. Dat minimale begrip om deze dingen te kunnen geloven ontbreekt mij. Misschien vertelt iemand mij nog eens een treffende gelijkenis of een goed verhaal waardoor deze dingen wel behapbaar worden. Maar op dit moment, hoe graag ik ook zou willen, blokkeren de vragen en waaroms het geloofsvertrouwen.
Daarom kan ik niet praten over Gods leiding van mijn leven. Of over Gods bestuur van de geschiedenis. Of over de zin van al die miljoenen jaren tussen schepping en herschepping. Of over DV, Deo Volente - als God, het Opperwezen, de Voorzienigheid het wil. Die dingen zijn voor mij een groot mysterie. Zou ik er over spreken, dan zou ik direct door de mand vallen. Je hoort het altijd als iemand iets zegt dat niet echt van binnenuit komt.
Ik blijf maar bij God-op-menselijke-maat, bij Jezus. Als ik hem dien, dien ik zijn God. Het is maar een klein geloofje, maar ik vind het meer dan genoeg en veel bevredigender dan me te vertillen aan de voorzienigheid en alles wat daarmee samenhangt. Dat maakt me steeds weer verdrietig en depri. Ik ben liever onwetend, agnostisch op deze punten.
3: Oratio – een gebed
Here Jezus,
U hebt mij voor uw God ingenomen
mij verzekerd van zijn liefde
mij verbonden met zijn goede Geest
die ook in U is.
U hebt Uw naam waargemaakt:
redder van mensen
overwinnaar van de macht van de zonde
bevrijder van dood en ondergang
Mag het aan mij te merken zijn
dat ik bij U hoor.
U mijn liefde,
mijn vertrouwen,
mijn hoop.
Beziel met uw goede Geest
mijn spreken en zwijgen
mijn doen en laten
vandaag en morgen en altijd.
Herkenbaar als een van uw kinderen.
4: Contemplatio – verstillen
Ik probeer de grote vragen links te laten liggen want die drijven mij tot wanhoop. Ik heb genoeg aan Jezus. Hem wil ik volgen op zijn weg naar zijn God en de ander.
-----
1 ἁγιασθήτω τὸ ὄνομά σου·(NA28)
terug
Afkortingen
van de Bijbelboeken > Register (kolom 1) adhv = aan de hand van Afb = Afbeelding art - artikel (van de NGB) aw = aangehaald werk BGT = Bijbel in Gewone Taal BHS = Biblia Hebraica Stuttgartensie (Hebr. OT) bv = bij voorbeeld CGK = Christelijk Gereformeerde Kerken cq = casu quo (dan wel / of anders) DL = Dordtse Leerregels dwz = dat wil zeggen eva = en vele anderen FB = FaceBook GNB - Groot Nieuws Bijbel GNT = Griekse Nieuwe Testament (Nestle-Aland) Gr = Grieks HCat = Heidelbergse Catechismus Hebr = Hebreeuws HKB = Historich Kritische Benadering (of Bijbelonderzoek) HSV = Herziene Staten Vertaling HTB = Het Boek ID = Intelligent Design itt = in tegenstelling tot Lat = Latijn LuV = Lutherse Vertaling LV14 = Leidse Vertaling 1914 LXX = Septuaginta (Grieks OT; 250 - 50 vC) M = Meditatie (bv Mc 1:1M = Meditatie over Mc 1: 1) McM = The MacMillan Bible Atlas, London 19804 MvG = Meer van Galilea = Meer van Tiberias = Meer van Genesaret NA = Nestle-Aland, 28-ste druk (Grieks NT) NB = Naardense Bijbel (P. Oussoren, 2004) NBG = Nederlands Bijbel Genootschap NBG51 = Bijbelvertaling van het NBG (1951) NBV21 = Nieuwe Bijbel Vertaling van het NBG (2021) nC = na Christus NGB = Nederlandse GeloofsBelijdenis nl = namelijk NT = Nieuwe of tweede Testament ntisch = nieuw testamentisch(e) OT = Oude of eerste Testament otisch = oud testamentisch(e) P = Paulus of zijn brieven P in bv Ps 84P = Preek over Psalm 84 p = pagina of pagina's PKN = Protestantse Kerk Nederland PM = Post Modernisme Q = Quelle, bron van uitspraken van Jezus resp = respectievelijk (achtereenvolgens) RKK = Rooms Katholieke Kerk SV = Staten Vertaling SQE = Synopsis Quator Evangeliorum SVBS = Synopsis Vlaamse Bijbelstichting TeNaCh = Torah+Nebiïm+Chetoebim v = volgende vers (bv Ps 1: 1v = Ps 1: 1 - 2) v/a = vraag en antwoord vC = voor Christus vd = van de vv = volgende verzen (bv Ps 1: 1vv = Ps 1: 1 - 3) WV12 = Willibrord Vertaling 2012 Z = zondag (vd HCat) zgn = zogenaamd tekens: > = zie (bv > 2 betekent zie bij punt 2) // = synoniem parallellisme <> = tegenstelling, ook: antithetisch parallellisme X = Chiasme (kruisstelling) ( ) bevatten verduidelijking { } bevatten woorden niet in de bijbeltekst te vinden, maar afgeleid uit wat er wel staat. |